NL EN
DE FR

Joost Barbiers

< Ga terug naar het overzicht

Een wezenlijke ervaring voor Joost Barbiers (1949 - 2015) was zijn eerste 'werkreis', toen hij in 1980 voor het eerst op het eiland Brac verbleef. Brac is gelegen in de Adriatische Zee, tegenover de stad Split in Kroatië. De andere atmosfeer, de omgang met buitenlandse collega's die met dezelfde steensoort - harde kalksteen - aan het werk zijn en vooral het directe contact met het materiaal dat net uit de groeve is gekomen werkt stimulerend: 'Je merkt hoe er met steen geleefd wordt en je hebt het idee dat je een tijd deel uitmaakt van die maatschappij. Beeldhouwkunst was iets positiefs en alles ging over steen'. Zo maakte hij een aantal van deze werkreizen, hij was driemaal in Brac (1980, 1981 en 1983), daartussen in Carrara, en korte tijd later in Portugal, in 1989 in Zimbabwe, en daarna verscheidene malen in Bretagne.

In de tweede helft van de jaren '80 kwam het beeld de Golfbeweging tot stand. Op een dikke grondplaat van zwart graniet staan drie witmarmeren vormen - of zijn het toch figuren? - in een lichte s-curve. De vorm van staande delen is afgeleid van het afval van het laatste echt figuratief te noemen beeld in marmer van zijn hand: bij het hakken met de jop (een zware, brede steenbeitel) kwamen er gewelfde plakken vrij en hij raakte gefascineerd door de 'cadeaugekregen' brokken waar hij mee ging experimenteren.
Het is misschien het meest 'geometrische' ontwerp van Barbiers. De witte, geaderde figuren van Carraramarmer zijn even hoog afgevlakt, zij geven de suggestie van een gelijke vorm maar zij zijn niet identiek, de spanning wordt opgeroepen doordat zij verschillende fasen van het staande element oproepen; zij geven door de afstand van elkaar een indruk van constante, ritmische beweging. De golf laat op iedere plek een eigen tijdsfase zien, dat geeft de dynamiek die tegelijkertijd voor eeuwig is vastgelegd

In diezelfde tijd, in 1985, hakt hij in Portugal zijn Dijen in het harde, witte Portugese marmer, het eerste gebeeldhouwde fragment van zijn hand. De vorm is even eenvoudig als herkenbaar gehouden: twee bovenbenen en de heupen, van onderen recht en van boven schuin afgevlakt. De aanpak is nauwelijks naturalistisch maar omdat het marmer gepolijst is lijkt het dat het oppervlak, als menselijke huid, licht doorschijnend is waardoor het beeld zijn sensuele werking krijgt. Vier jaar later pakt de beeldhouwer, als hij in Zimbabwe verblijft, het thema nogmaals op, maar nu in het plaatselijke donkere serpentstone, een wat zachtere steen dan marmer
De Torso Double en de Dijen vonden een plaats op de tentoonstelling 'De torso in Nederland' die in 1991 in Dordrecht werd gehouden.

Bij Barbiers komt bij het hakken altijd iets van het materiaal naar voren dat hij gebruikt bij de ontwikkeling van zijn idee dat niet in één concept te vangen is. Het is niet verwonderlijk dat hij met deze weloverwogen en veel tijd en fysieke energie vragende benadering van het materiaal zich verzet tegen het conceptuele, dat in een wip gebeurd is. 'Je hebt', zegt Barbiers, 'tenslotte zoveel tijd, je mag best denken, vanuit dat denken evolueert wat je maakt'.
Hij gebruikt graag de metafoor over inzien en begrijpen: op het eerste oog woorden die qua betekenis elkaar dekken, maar waar modelleren met grijpen, begrijpen van doen heeft, moet de steenbeeldhouwer zijn beeld zien in het blok steen dat voor hem staat: inzien, dat heeft met inzicht te maken.

'Je wordt toevallig opgevoed in een bepaald klimaat, je beeldhouwerschap komt ten goede aan hetgeen je uit wilt drukken. Als ik enthousiast ben, stuurt de titel mij naar het beeld toe, maar die komt ook wel vaak achteraf. Ik heb geleerd opties open te houden: je gaat toch heel vaak uit van de formaten die je ziet, een beeld begint bij de zwerfkei; het zit elkaar in de weg met die combinatie van hardsteen en bedachte namen, maar 't is niet zwart-wit. Een ontwikkeling is niet iets waar je begint en dan rechtlijnig ergens naar toe gaat; het is een zekere trouw die je drijft'.

Curriculum Vitae

OPDRACHTEN EN AANKOPEN VOOR OPENBARE PLAATSEN

1979

Zeeman, Kadijksplein, Amsterdam

1980

Ontmoeting, eiland Brac, Kroatië

1982

Isolement, Academisch Medisch Centrum, Amsterdam

1984

Kariatidenzuil, De Venser, Amsterdam

1987/88

Vier Bruggehoofden, Burgemeester Vening Meineszlaan, Amsterdam

1990

Entree, Wicklow Mountains, Ierland

1993

Zonnetafel 1, Amersfoort

1994

Energiebron, gymnasium, Gartz am Oder (Duitsland)

1995

Zonneboot, Zegge, Brabant

1997

Aankoop Zonnetafel II, Valthe, Drenthe

1997/98

Diverse particuliere opdrachten voor waterbeelden

1998

Oerbron, Stichting Bronnen, Heilig Landstichting

1999

Pandora, Landgoed Schovenhorst, Putten

2001

Huis voor de zon, park Dubrova, Labin, Kroatië

2003

Pont perdu, Oranjekanaal, Wezuperbrug, Drenthe

2004

Levende steen, St Oedenrode

2004

Zonneboog, Park, Badhoevedorp

2005

Pit, Julianaoord Ziekenhuis, Laren

2005

Watervulkaan, particuliere aankoop, Tasmanië, Australië

2006

Bronbeeld, Samenopwegkerk, IJsselstein

2006

Tuinbeeld, particulier, Wezup, Drenthe

2008

Aankoop zes beelden door Het Depot, Wageningen


SOLO TENTOONSTELLINGEN

1992, 1994 en 1999

de Beerenburght, Eck en Wiel

1998 en 2002

Amsteltuin, Amstelveen

1998 en 2002

De Verbeelding, Baarle Nassau

2005

Beeldentuin en Galerie de Ploegh, Soest

2009

Het Depot, Wageningen


GROEPSTENTOONSTELLINGEN

1985

Tentoonstelling Ierse Venen, Arti, Amsterdam

1987

De Oudheid op het spoor, Provinciaal Overijssels Museum, Zwolle

1987

Brugbeelden met Ton Kalle en Rob Schreefel, Osdorp, Amsterdam

1988

Samen met twee schilders in Arhus en Kopenhagen

1989

Monumentaal Graniet in de Oude Kerk, Amsterdam met Rob Schreefel en Ton Kalle

1990 t/m 2002

Beeldentuin de Beerenburght, Eck en Wiel

1991

'De torso in Nederland', Dordrechts Museum, Dordrecht

1992 t/m 2008

De Ploegh verscheidene exposities in museum Flehite, De Zonnehof, Amersfoort

1993

met de Nederlandse Kring van Beeldhouwers
in de tuin van kasteel Groeneveld, Baarn

1994

Water op Bouvigne, Breda, Brabant

1994 t/m 2005

Galerie de Verbeelding, Baarle-Nassau, Brabant

1995 t/m 2003

De Amsteltuin, Amstelveen

1996

Stadsbeelden Emmen 10e editie, Drenthe

1998 en 2000

Demedici Schovenhorst, Putten

2002 en 2003

Le Besset, Ardèche, Frankrijk

2003

Landgoed Ackermare, Beverwijk

2003 en 2004

Interart Heeswijk, Brabant

2004

Beelden in park van Badhoevedorp

2006

De Hullu, beeldentuin in Gees, Drenthe

2006

Verbeelding aan Zee, Bergen aan Zee

2007 - heden

Dom Arte, Rucphen, Brabant

2008

Beeldentuin Wester Amstel, Amstelveen

2008

Galerie Phidias, Apeldoorn

WERKREIZEN EN SYMPOSIA

1980, 1981 en 1983

werkreizen naar eiland Brac, Kroatië

1982

werkreis naar Pietrasanta, Italië

1985 en 1986

werkreizen naar Pero-Pinheiro, Portugal

1989

werkreis naar Tengenenge, Zimbabwe

1990

Boglandsymposium, Wicklow Mountains, Ierland

1992,1993 en 1995

Findlingsymposia, Altkünkendorf, Duitsland

   

1994

Werkreis naar Normandië, Frankrijk

1997, 1998, 2003,
2004 en 2005

Werkreizen naar Bretagne, Frankrijk

2001

Meditairanski Kiparski Symposij, Labin, Kroatië

2003

Pont Perdu gehakt in centrum van Coevorden

2006

Beeldhouwerssymposium in Comblain au Pont, België

PUBLICATIES

1989

Boekje gemaakt door Mart Rozenbeek bij tentoonstelling
in de Oude Kerk, Amsterdam

1993

Boekje n.a.v. de expositie in de tuin van IBM, Amsterdam

1999

 

 

2009

Steentaal, boek met verhalen, gedichten en foto's van werk
van Barbiers, grafische vormgeving Mart Rozenbeek

 

Joost Barbiers, brochure ter gelegenheid van solotentoonstelling, uitgave stichting Het Depot

 
Stichting Utopa actualiseert en stimuleert creatieve talenten van mensen
Lees verder Stichting Utopa